De renbaan van Ukkel-Bosvoorde: tussen erfgoed en vernieuwing

Op de Hippodroom van Ukkel-Bosvoorde, aan de rand van het Zoniënwoud, weerklonk lang de galop van volbloeden en de toejuichingen van publiek. Deze bijzondere site van 32,5 hectare, geopend in 1880, die de tand des tijds heeft getrotseerd, was op zoek naar een nieuwe jeugd. En het is hier dat het Brussels Gewest en de MSI in beeld komen…

Wanneer het Brussels Hoofdstedelijk Gewest een erfpacht van 99 jaar aan de MSI toevertrouwt, geeft het haar een dubbele opdracht: de architecturale parels van de site restaureren en bedenken hoe de site kan worden omgezet in een ruimte voor recreatie waar ook gezinnen van kunnen gebruikmaken. De eerste fase van deze grote werken begint met de restauratie van de grote en de kleine tribune, emblematische getuigen van de pracht en praal van het einde van de XIXe eeuw, evenals het weeggebouw en de jurytoren. Dankzij deze zorgvuldige renovaties, die in twee jaar tijd waren voltooid, schittert de site als weleer.

« Restaureren is goed. Nieuw leven inblazen is nog beter”.

In de tweede fase zijn de twee gokhallen, de twee hoofdingangen, het boshuis en de tunnel gerenoveerd. Gelijktijdig starten in 2023 grote moderniseringswerken aan de waterleidings-, elektriciteits- en rioleringsnetten om tot een functionele en duurzame site te komen. De laatste fase begint in 2024 en omvat de renovatie van de Grote Stal bij de hoofdingang van de site en van de schuur. Ze werd afgerond in 2025

Een toekomstgericht project

Restaureren is goed. Nieuw leven inblazen is nog beter. Om de ontwikkeling, het beheer, de activering en de exploitatie van de site te garanderen, heeft de MSI enerzijds een concessie van 20 jaar verleend aan de onderneming Drohme, en anderzijds een partnerschap gesloten met Leefmilieu Brussel om er een recreatieve en educatieve groene ruimte van gewestelijke omvang van te maken. Het doel van het Gewest is om van deze site een pool van recreatieve, pedagogische, culturele en sportieve activiteiten te maken die ten goede komt aan alle Brusselaars, en in het bijzonder aan gezinnen en natuurliefhebbers. 

Restaureren is goed. Nieuw leven inblazen is nog beter.

Het programma, dat gezamenlijk werd uitgewerkt door de drie partners, voorziet in een taakverdeling die het mogelijk maakt om plaatsen en activiteiten aan te bieden waarin de milieu-, educatieve, culturele, sportieve en erfgoedaspecten elkaar aanvullen. In deze geest ontstaan er verschillende initiatieven: culturele en sportieve evenementen, educatieve parcours en een ontspanningsweide met verschillende gebruiksmogelijkheden (wandelingen, lezen, sportbeoefening, …). De oude renbaan naast het golfterrein wordt door Leefmilieu Brussel heringericht tot een echt lineair park, waardoor de verbinding met het Zoniënwoud wordt versterkt. Geleidelijk aan verandert de voormalige renbaan, de Hippodroom van Ukkel-Bosvoorde, in een regionale aantrekkingspool.

Stap voor stap wordt de renbaanvan Ukkel-Bosvoorde, een voormalige renbaan, een gewestelijke aantrekkingspool.

Wist-u dat?

De renbaan van Ukkel-Bosvoorde, ondanks zijn naam gelegen in Ukkel, werd in 1875 geopend door de ‘Société d’Encouragement des races de chevaux et de développement des courses en Belgique’. Dit was de eerste hippodroom in het Brussels Gewest en getuigde van de passie voor de paardensport in die tijd.

Vanaf de opening vonden er in de renbaanvlakkebaan- en hindernisrennen plaats, waaronder de prestigieuze Grand Prix van Brussel. De piste werd

gekenmerkt door scherpe bochten en een rechts parcours (in wijzerzin). Dit tracé was niet geschikt voor alle paarden, maar toeschouwers konden de wedstrijden wel van nabij volgen.

In zijn gloriedagen, tussen 1880 en 1940, was de hippodroom van Bosvoorde een geliefde ontmoetingsplek voor de Brusselse bourgeoisie en aristocratie. Naast paardenrennen vonden er ook mondaine evenementen plaats zoals modeshows en feesten. Er werd zelfs een tramlijn aangelegd om de toegang voor de vele toeschouwers te vergemakkelijken. Na de Tweede Wereldoorlog werden paardenrennen echter geleidelijk aan minder populair.

Historiek:

• Juli 2014: Voor de ontwikkeling van de groene recreatievoorziening heeft de MSI een private concessiehouder aangeduid, de firma Droh!me, voor een periode van 15 jaar.
• Augustus 2014: begin van de ambitieuze restauratie van de vier belangrijkste gebouwen : de grote tribune, de kleine tribune, het weeglokaal en de jurytoren. De gerestaureerde gebouwen zijn begin zomer 2016 opgeleverd en midden september 2016 ingehuldigd.
• November 2020: herziening van de programmering en de leiding over de activering van de oude hippodroom: naast de ontwikkeling van een speeltuin van regionale omvang is Leefmilieu Brussel nu ook verantwoordelijk voor de herinrichting en het beheer van de voormalige renbaan tot een lineair sport- en familiepark, evenals een ontspanningsweide binnen de ring.
• December 2020: de MSI lanceerde een nieuwe campagne voor de restauratie van gebouwen op de site. Deze tweede fase betreft een aantal elementen met een grote erfgoedwaarde van de oude hippodroom: de twee hoofdingangen, de twee gokhallen, de tunnel onder de oude renbaan en het boshuis. De werken moeten begin 2022 voltooid zijn.
• Maart 2024:  derde fase van de werkzaamheden, met de restauratie van de Stal bij de hoofdingang en de restauratie van de schuur, in samenwerking met Leefmilieu Brussel.
• September 2025: voltooiing van de herinrichtingswerken van de schuur en de stal.